1e Kwartaalmeeting DKTP

Donderdag 14 februari jl. werd bij DKTP weer de eerste kwartaalmeeting van het jaar gehouden. Nadat de medewerkers bijeen waren gekomen voor een broodje en koffie opende Seddy de bijeenkomst. Naast de gebruikelijke algemene mededelingen, salesnieuws enz. volgde een interessante presentatie over de toepassing van blockchain technologie.  Deze werd gegeven door Dianco de Vries van DecenterX (decenterx.nl) die een korte inleiding gaf gevolgd door Peter Mols van Xurux (xurux.nl) die dieper op blockchain inging. Hier een korte samenvatting van deze presentatie.

Wat is blockchain

Blockchain is een gedistribueerde database, die door een grote groep instanties (“miners” en “nodes”) wordt gecontroleerd. Deze instanties beschikken alle over hetzelfde protocol waarmee ze de inhoud van de blockchain controleren. De miners voeren zware calculatieprogramma’s uit om de sleutel te bepalen die het mogelijk maakt om een transacties in een block op te nemen. De nodes controleren de integriteit van de blocks in de chain. Op deze wijze ontstaat een transactiesysteem dat niet te kraken is. Een van de bekendste blockchains is de Bitcoin. 

Euromunt

Een transactie in een blockchain is vergelijkbaar met een fysieke euromunt: elk exemplaar is uniek. Als je hem weggeeft aan een ander heb je hem zelf niet meer en kun je hem dus geen tweede keer weggeven. Zo is het ook met transacties in de blockchain. Blockchain maakt elke digitale transactie uniek. Een digitaal gegeven dat via blockchain wordt overgedragen, heb je zelf niet meer in bezit. Dat gebeurt via het protocol dat achter blockchain zit.

De werking

Neem als voorbeeld de bitcoin transactie. Een bitcoin transactie komt, samen met alle andere bitcoin transacties, wereldwijd in een bestand. De miners verdienen geld door een geselecteerd aantal van deze transacties in een block te plaatsen. Dat doen zij door middel van het, met behulp van computers oplossen van een getallenpuzzel (het berekenen van een specifiek groot getal).

Miner

De miner die het eerste een oplossing heeft, mag het block gebruiken en zijn selectie van transacties in dat block plaatsen. Voor het vinden van die oplossing zijn veel computers met grote rekenkracht noodzakelijk. Elke keer als een block wordt gecreëerd, ontstaat een nieuwe puzzel. Die puzzel voor het volgende block is rechtstreeks afhankelijk van de puzzel in het block ervoor, en daarvoor etc. Het frauderen met deze puzzels is daardoor niet mogelijk. Blocks zijn op zich niet muteerbaar; als iets in een block staat kan het er niet meer uitgehaald worden.

Node

Naast miners zijn er nodes. Dit zijn entiteiten die de blockchain volgen, controleren de kwaliteit en inhoud van de blocks garanderen. Er zijn voor bitcoin 12.000 miners en nodes actief, verspreid over de wereld.

Satoshi

Bitcoins zijn, net als euro’s, te verdelen, maar dan in 100miljoen stukjes van 1 satoshi (naar de bedenker van de blockchain Satoshi Nakamoto). Tevens kunnen aan bitcoins en satoshis kleine stukjes programmacode of smart contracts worden toegevoegd. Deze programmacode geeft de bitcoin een functionele waarde, bv dat de bitcoin alleen voor een bepaald doel te gebruiken is.

Openbare vs besloten

Blockchain komt uit de hoek van de cyberpunk en anti-globalisme. Dat betekent wel dat je, als je iets in de openbare blockchain doet, je er “gratis de beste hackers-community ter wereld” bij krijgt. Je moet dan ook uitermate voorzichtig zijn als je je in die openbare omgeving begeeft. Overigens zijn blockchains zijn niet gehackt. Wallets (de elektronische portemonnee waarin bv bitcoins worden bewaard)  wel. Er is wel degelijk geld gestolen bij de blockchain, maar niet op de blockchain zelf.

Open

Blockchain is een openbare boekhouding verspreid over duizenden computers die alle beschikken over hetzelfde protocol. Daardoor is er geen centrale vastlegging (geen bank). De boekhouding wordt door iedereen gecontroleerd. In de publieke blockchain is “alles” openbaar en is het protocol open source. Dit protocol  wordt door groep betrokken onderhouden.

Gesloten

Bij een besloten blockchain wordt de rol van node door een beperkt aantal daartoe aangestelde instanties uitgevoerd. In een besloten blockchain blijft alles binnen de community. Ook het protocol kan worden aangepast aan de eisen en wensen van de community.

De hedendaagse praktijk

Vooral bij processen waarbij verschillende ketenpartners betrokken zijn kan een besloten blockchain een nuttige transactieverwerking zijn. In deze situatie controleert een beperkt aantal nodes elk de transacties en garandeert daarmee de integriteit.

Supply chains

Blockchains kunnen heel nuttig zijn bij supply chains etc. waarbij gedurende het transport van bron, via tussenhandel naar afnemer, de transacties gegarandeerd worden vastgelegd. Geïmplementeerde voorbeelden hiervan vinden we bij de vangst en handel in tonijn die door het WWF wordt gecontroleerd. Op elk moment tijdens het transport kan worden gecontroleerd dat de vis op juiste wijze is gevangen (geen dolfijn-bijvangst), opgeslagen en getransporteerd (koeling) etc. Tot aan menu-kaart in enkele restaurants is te zien waar de tonijn vandaan komt.

Andere industrieën

Maar blockchains worden ook gebuikt bij andere industrieën variërend van koffie, banken, (her-) verzekeren, theater ticket bureaus tot diamanten. Technieken als IoT, RFid’s en QR codes helpen hierbij om zonder veel inspanning, liefst geautomatiseerd, de administratie in de blockchain op te nemen. Bedenkt wel dat de blockchain de administratieve zaken afhandelt. Het is zaak dat met de producten zelf niet wordt gefraudeerd.

Verkiezingen

Een ander voorbeeld is het proces van verkiezingen. Stel dat de overheid 1 bitcoin verdeelt over 10miljoen stemgerechtigde Nederlanders (dat kost 1 bitcoin, dat is voor de overheid nog wel op te brengen). Elk deel is dan 1 stem. Elke Nederlander krijgt 1 satoshi in een wallet met daarin vastgelegd zijn of haar DigiD. Tijdens het stemmen plaatst de stemmer de satoshi uit zijn of haar wallet in de wallet van de kandidaat. Dat kan via een kies-app of QR-code voor elke kandidaat. De stemmen per kandidaat worden gelijk bijgewerkt en gelijk om 9 uur ’s-avonds is de uitslag bekend door het aantal satoshis dat elke kandidaat in de wallet heeft. Als gevolg van de kieswet is deze werkwijze helaas niet mogelijk.

Blockchain, DKTP en testen.

Als de blockchain werkelijk zo waterdicht is, valt er niet zo heel veel te testen. Op de blockchain technologie zelf mogelijk niet maar er zijn natuurlijk punten of onderdelen die wel goed getest moeten worden. Denk aan de stukjes programmeercode die toegevoegd kan worden (smart contracts). Deze moeten natuurlijk goed getest worden. In een besloten blockchain wordt op specificatie, door ontwikkelaars een transactiestroom ontwikkeld. Deze stroom moet worden getest en gecertificeerd. Via wallets, apps en API’s vindt uitwisseling plaats tussen gebruiker en blockchain. Er is op deze gebieden nog weinig expertise aanwezig.

Hoe verder

Blockchain is nog relatief jong. We weten dan ook niet echt wat Blockchain gaat brengen. Dat is vergelijkbaar met scepsis die het begin van internet ondervond. Net als met internet, is het effect van blockchain nog niet bekend. Het is daardoor ook moeilijk om sluitende business cases op te stellen. Dus het is een beetje van “begin er maar aan en leer”. Ook wat betreft testen en blockchain is nog veel kennis op te doen.

Menu